Anayasa paketi mahkemeye ve halka havale

ANKARA - Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesini öngören Anayasa değişiklik paketini, Anayasa’nın 175. maddesi uyarınca, halkoyuna sunulmak üzere yayımlanması için Başbakanlığa gönderdi.

Paketi incelemek için Anayasa’nın kendisine tanıdığı 15 günlük süreyi sonuna kadar kullanan Sezer, saat 13.00’te kararını Cumhurbaşkanlığı Basın Merkezi aracılığıyla duyurdu: “Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, 5678 sayılı ‘Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’u, Anayasa’nın 175. maddesi uyarınca, halkoyuna sunulmak üzere yayımlanması için Başbakanlığa göndermişlerdir. Sayın Cumhurbaşkanı, ayrıca Anayasa Mahkemesi’nde dava açacaklarını ifade etmişlerdir.”

ANAYASA UYARINCA MECBUREN ONAYLADI
Anayasa’nın 175. maddesi, cumhurbaşkanına anayasa değişikliğini veto etme, TBMM’nin ikinci kez aynen kabul etmesi halinde ise onaylama veya halkoyuna sunma yetkisi veriyor. Sezer, ilk seferinde veto ettiği Anayasa paketini, TBMM ikinci kez değiştirmeden onayladığı için “mecburen” kabul etti, ancak yetkisini kullanarak, halkoyuna sunma kararı verdi; ayrıca Anayasa Mahkemesi’ne iptal davası yetkisini kullanacağını duyurdu.

DEĞİŞİKLİK PAKETİNDE NELER VAR?
Sezer’in kararıyla halka sunulacak Anayasa paketi, cumhurbaşkanının görev süresinin 5 yıla indirilmesini, halk oyuyla ve üst üste iki defa seçilebilmesini, genel seçimlerin 4 yılda bir yapılmasını öngörüyor. Pakette ayrıca, TBMM’de Abdullah Gül’ün aday olduğu cumhurbaşkanlığı oylamasının, 367 çoğunluğu bulunmadığı gerekçesiyle geçersiz sayılması nedeniyle, Meclis’teki tüm toplantıların üye tamsayısının enaz üçte biri (184) ile toplanmasının yeterli olacağı hükmü getiriliyor.

AK PARTİ’NİN ÇİFTE SANDIK PROJESİ ZOR
AK Parti, Anayasa paketinin ardından, 22 Temmuz’da genel seçim ve cumhurbaşkanı seçimi için halkın önüne iki sandık koyabilmek amacıyla, referandum süresini 120 günden 45 güne indiren yasa çıkarmış ve Sezer’e göndermişti.

Sezer’in bu yasayı inceleme süresi 18 Haziran’da sona erecek. Ancak Anayasa değişiklik paketinin referanduma sunulması kararı nedeniyle, Sezer’in bu yasayı da veto etmesi halinde, AK Parti’nin en azından liste dışı kalan 156 milletvekilinin küskünlüğü nedeniyle TBMM’yi olağanüstü toplantıya çağırmama kararında olduğu belirtiliyor. Bu ortamda 22 Temmuz’da çifte sandık projesi zor görünüyor.

Bu arada, Sezer’den önce CHP Anayasa Mahkemesi’ne başvurarak, Anayasa paketinin genel seçimlerin 4 yılda bir yapılmasını öngören ilk maddesinin oylamasında 367 oy çıkmadığı için, iptalini istemişti. Anayasa Mahkemesi’nin, cumhurbaşkanlığı seçiminde olduğu gibi, bu kez de 367 şartı araması ve CHP’nin iptal davasını kabul etmesi halinde ise, yeni cumhurbaşkanı seçimi, cumhurbaşkanını halkın seçip seçmemesi kararı 22 Temmuz’da oluşacak yeni Meclis’in kararına kalacak.